Dramatik, tutkulu, ezan ve mevlid sesi. Artık 2'li onu ele verir.
Hicaz, ezanın ve Mevlid'in makamıdır — dramatik ve tutkulu. Karar üzerindeki Hicaz dörtlüsü ile Nevâ üzerindeki Rast beşlisini birleştirir ve perde Dügâh (La) üzerinde karar verir. Hicaz dörtlüsünün içindeki artık ikili, onun apaçık sesidir.
Hicaz makamının dizisi, perde Dügâh'dan bir oktav boyunca aşağıdaki derecelerden geçer. Bir derece tam bir çekirdek perdeye denk geldiğinde o perdenin adı, gelmediğinde derece numarası yazılıdır. Harfler aralıkların koma değerleridir: T = tanini (9), K = büyük mücennep (8), S = küçük mücennep (5), B = bakiye (4), A = artık ikili (12–13). Diziyi çal'a bas — her perde 53 komalı oktavdaki gerçek yerinde, mikrotonal çalınır.
Dizi, adı olan şu çekirdek perdelere basar: Dügâh, Nevâ, Hüseynî, Evc, Gerdâniye. Aradaki dereceler perde adı taşımaz ve numarayla gösterilir.
Türk müziği tek bir referans akort (Bolâhenk) için yazılır; farklı boylarda çalgılar onu pest yönde göçürür. Süpürde bir tanini, Kız yakl. tam dörtlü, Mansur yakl. tam beşli pesttir. Yazılı perdeler değişmez, yalnızca duyulan perde.
Aynı yedi adım çekirdek perde çizgilerine göre çizildi; böylece ezginin şeklini ve hangi derecelerin piyano tuşları arasına düştüğünü görebilirsin.
Her nokta bir derecenin kararın üstündeki gerçek koma yüksekliği. Kırmızımsı noktalar bir çekirdek perdeye denk gelmez — piyanonun 'tuşları arasında'dır. Türk notasında bunlar koma / mücennep arızalarıyla yazılır.
Hicaz makamı, alttan hicaz dörtlü ile üstten rast beşli (Nevâ'da) çeşnilerinin ortak bir perdede birleşmesinden kurulur. Makamı yalnızca dizisi değil; kararı (Dügâh), güçlüsü (Nevâ) ve seyri (inici-çıkıcı, bazen çıkıcı) tanımlar.
Hicaz inici-çıkıcı, bazen çıkıcı bir seyre sahiptir; seyre karar ya da güçlü Nevâ civarından başlanır ve ezgi sürekli Nevâ'ya döner, yarım kararını orada Rast çeşnisiyle yapar. İkinci ve üçüncü dereceler arasındaki artık ikili (12–13 koma) erken söylenir ve sürekli geri dönülür. Geniş Hicaz ailesi — Uzzâl, Hümâyun, Zirgüleli Hicaz — bu diziyi ya da çoğunu paylaşır ve güçlü ile yarım karar çeşnisi bakımından ayrışır.
Bunlar şematik seyir taslaklarıdır: makamın belgelenmiş kararı, güçlüsü ve seyir yönünden kurulmuştur, herhangi bir eserden alıntı değildir. Gerçek bir eserde seyir çok daha süslü ve ritimlidir; burada yalnızca yolun iskeleti duyulur.
Pes, yarım sesli bir ikinci derecenin hemen üstünde geniş bir artık ikili atlaması — makam sistemindeki en tanınır ses.
Dramatik, tutkulu, ezan ve mevlid sesi. Artık 2'li onu ele verir.
Nerede duyulur: Ezan, Mevlid-i Şerif.
Aynı aileden, benzer malzemeyi paylaşan ama seyir ve güçlüyle ayrışan makamlar:
Hicaz, ezanın ve Mevlid'in makamıdır — dramatik ve tutkulu. Karar üzerindeki Hicaz dörtlüsü ile Nevâ üzerindeki Rast beşlisini birleştirir ve perde Dügâh (La) üzerinde karar verir. Hicaz dörtlüsünün içindeki artık ikili, onun apaçık sesidir.
Arel-Ezgi-Uzdilek sistemine göre koma adımları: 5 + 12 + 5 + 9 + 8 + 5 + 9 — toplam 53 koma, bir tam oktav. Aralık adlarıyla: küçük mücennep – artık ikili – küçük mücennep – tanini (tam ses) – büyük mücennep – küçük mücennep – tanini (tam ses).
Hicaz makamı perde Dügâh üzerinde karar verir; ikincil ağırlık merkezi (güçlü) perde Nevâ, seyri inici-çıkıcı, bazen çıkıcı.
Pes, yarım sesli bir ikinci derecenin hemen üstünde geniş bir artık ikili atlaması — makam sistemindeki en tanınır ses.
Hicaz, burada "Hicaz ailesi" başlığı altında yer alır ve şu makamlarla malzeme paylaşır: Hümâyun, Uzzâl, Zirgüleli Hicaz. Bunlar birbirinden dizileriyle değil seyir ve güçlüleriyle ayrılır.
Bu dizi standart Arel-Ezgi-Uzdilek / konservatuvar biçiminde verilmiştir ve oktavı 53 komada kapattığı kontrol edilmiştir. Nazariyatın yazdığı ile icracının çaldığı arasında her zaman küçük farklar olur.
Tüm çeşniler, perde cetveli ve 21 makam için Türk Müziği Makamları aracına dön; makam ve maqam geleneğinin tarihi için Orta Doğu Müziği dersine, Batı gamları için Gam Kütüphanesine bak.