MÜZİK ARACI · UD

Ud

Perdesiz, armut gövdeli; sıcak ve dolgun tok bir alt-orta ses, hızlı tremololarla süslenir.

Ud nedir

Ud nedir?

Ud, armut biçimli, derin gövdeli, kısa ve perdesiz saplı, geriye kırık burgu kutusuna sahip mızraplı bir çalgıdır. Türk udu genelde 11-12 telden oluşur: beşi çift kurs, biri tek bas teldir. Perde olmadığından, doğru perdeyi tamamen parmak konumu belirler — tıpkı tanburda olduğu gibi hassas bir kulak gerektirir.

AileMızraplı çalgı
Ses aralığıYaklaşık üç oktav (akort ve tel sayısına göre değişir)
Yapısı

Nasıl yapılır

Türk udu, Arap udundan genelde daha kısa mensilli (tel uzunluğu daha kısa) yapılır ve daha tiz bir akortla çalınır. Standart altı kurslu Türk akordu, pest sesten tize doğru C♯–F♯–B–E–A–D şeklindedir.

Çalınışı

Nasıl çalınır

Teller, mızrap adı verilen esnek bir plektrumla (geleneksel olarak boynuz ya da plastik) çalınır. Sürekli bir melodik çizgi altında hızlı, ileri-geri mızrap darbeleriyle yapılan tremolo, udun en belirgin süsleme tekniğidir.

Fasıldaki yeri

Nerede kullanılır

Sıcak, dolgun tınısı sayesinde hem taksimde hem şarkı formundaki vokal fasıl eserlerine eşlikte merkezi bir yer tutar; Avrupa lütünün atası sayılan çalgılardan biridir.

Referans kayıt

Ud nasıl duyulur?

İcra: Yurdal Tokcan — "Hisleniş" (Yenikapı Müzik). Video, YouTube'un kendi oynatıcısı ve gömme (embed) izniyle gösterilmektedir. YouTube'da izle →

Benzer çalgılar

Mızraplı çalgı

Aynı aileden, benzer çalım mantığını paylaşan çalgılar:

Sık sorulanlar

Ud — sık sorulan sorular

Ud nedir?

Ud, armut biçimli, derin gövdeli, kısa ve perdesiz saplı, geriye kırık burgu kutusuna sahip mızraplı bir çalgıdır. Türk udu genelde 11-12 telden oluşur: beşi çift kurs, biri tek bas teldir. Perde olmadığından, doğru perdeyi tamamen parmak konumu belirler — tıpkı tanburda olduğu gibi hassas bir kulak gerektirir.

Ud nasıl çalınır?

Teller, mızrap adı verilen esnek bir plektrumla (geleneksel olarak boynuz ya da plastik) çalınır. Sürekli bir melodik çizgi altında hızlı, ileri-geri mızrap darbeleriyle yapılan tremolo, udun en belirgin süsleme tekniğidir.

Ud klasik Türk müziğinde ne için kullanılır?

Sıcak, dolgun tınısı sayesinde hem taksimde hem şarkı formundaki vokal fasıl eserlerine eşlikte merkezi bir yer tutar; Avrupa lütünün atası sayılan çalgılardan biridir.

Ud nasıl tanınır?

Sıcak, ahşap ve tok bir alt-orta ses; sürekli bir nota üzerinde duyulan hızlı tremolo, udu tanımanın en kolay yoludur.

Kapsam ve dürüstlük

Bu sayfa birden fazla kaynak karşılaştırılarak hazırlandı; kaynakların anlaşamadığı ya da tek bir doğrulanmamış rakam verdiği teknik detaylar (ör. kesin tel sayısı ya da akort) bilinçli olarak dışarıda bırakıldı ya da genel biçimde anlatıldı.

Bu sitedekileri nasıl doğruladığımız →

Devamı

Tüm çalgılar için Türk Çalgıları aracına dön; makamlar için Makam aracına, usuller için Usul aracına bak.